Trang chủ Giới thiệu Tuyển dụng Liên hệ - Góp ý
Trang chủ
Bảo tàng
Di sản Văn hoá
Khảo cổ học
Cổ vật
Thông tin khoa học
Thư viện hình ảnh
Di tích Nhà tù Côn Đảo
QLNN về DSVH
Liên hệ - Góp ý
Tìm kiếm
Góc hình ảnh

 
 

Liên kết Website
Khảo cổ học BR-VT: Tìm về quá khứ
Khảo cổ học BR-VT: Tìm về quá khứQuá trình tìm kiếm, khai quật khảo cổ học (KCH) đã đem lại nhiều hiểu biết về ngọn nguồn lịch sử, về quá trình sáng tạo lâu dài và tồn tại bền bỉ của một nền văn hóa bản địa thời tiền sơ sử trên đất Bà Rịa- Vũng Tàu.

PHÁT HIỆN DẤU ẤN THỜI TIỀN SƠ SỬ

Năm 1991, Bảo tàng Tổng hợp tỉnh ra đời, việc nghiên cứu KCH cũng được triển khai khá mạnh mẽ, thu được nhiều kết quả quan trọng trong hoạt động nghiên cứu khai quật các di tích KCH ở tỉnh Bà Rịa – Vũng Tàu. Mở đầu là cuộc khai quật KCH dưới nước ở độ sâu 40m nước trên con tàu chìm cách đảo Hòn Cau (huyện Côn Đảo) 20km, đã mang về 68.000 cổ vật rất giá trị, chủ yếu là đồ gốm sứ Trung Hoa thế kỷ XVII. Năm 1993, Bảo tàng Tổng hợp tỉnh và Xí nghiệp VISAL thực hiện việc trục vớt những hiện vật trên con tàu chìm ở độ sâu 20m cách đảo Hòn Bà – Vũng Tàu 3km, mang về hơn 500 cổ vật là đồ gốm Việt Nam cuối thế kỷ XIX cùng những vật dụng khác. Những năm gần đây, Bảo tàng Tổng hợp tỉnh đã phối hợp với các cơ quan chuyên môn tổ chức nhiều cuộc khảo sát, khai quật khảo cổ tại tất cả các huyện, thị trên địa bàn tỉnh và thu được nhiều cổ vật có giá trị cho thấy dấu tích văn hóa của người xưa. Có thể kể đến một số cuộc KCH lớn trên địa bàn tỉnh trong những năm gần đây như: cuộc khai quật khảo cổ tại Bưng Bạc (TX. Bà Rịa), Bưng Thơm (Long Điền), Gò Cá Sỏi (Tân Thành), Gò Cây Me (Tân Thành); Giồng Lớn (Long Sơn – TP. Vũng Tàu)…

Những phát hiện KCH cho thấy vào thời sơ kỳ kim khí, trên địa bàn Bà Rịa – Vũng Tàu đặc biệt là vùng đồng bằng ven biển, vùng đầm lầy cửa sông biển và hải đảo, những cộng đồng cư dân đã hình thành nhiều làng cổ sơ khai, trù phú. Những tư liệu vật chất có được là nền tảng để Bảo tàng tổ chức trưng bày về văn hóa – lịch sử thời tiền sơ sử Bà Rịa – Vũng Tàu.

Mới đây nhất, hai cuộc thám sát và khai quật KCH đã được thực hiện ở xã Phước Thuận (huyện Xuyên Mộc) và cồn An Hải (huyện Côn Đảo) được tiến hành trong năm 2007. Di tích vòng thành Đá Trắng (tại xã Phước Thuận, huyện Xuyên Mộc) tuy chỉ mới được điều tra, thám sát song cũng đã phát hiện được vết tích kiến trúc vòng thành xây bằng đá ong có hào nước bao bọc bên ngoài. Niên đại của di tích là khoảng thế kỷ XIV – XVII. Từ việc tìm thấy trong vòng thành một bộ sưu tập đồ gốm rất đa dạng thuộc loại hình gốm Gò Sành của văn hóa Champa và đồ sứ thời nhà Minh (Trung Quốc) có thể đoán định đây là di tích khảo cổ thuộc văn hóa Champa hoặc của một tộc người nào đó sống trên vùng đất Đông Nam bộ, chịu ảnh hưởng của văn hóa Champa, có quan hệ với các quốc gia khác ở bên ngoài. Như khẳng định của Tiến sĩ Đào Linh Côn, Giám đốc Viện Khoa học xã hội vùng Nam bộ – Trung tâm nghiên cứu khảo cổ, ở Nam bộ, cho đến nay, đây là thành cổ quý, hiếm duy nhất còn giữ được nguyên vẹn dấu vết của thành vách, và định hình được hình vuông.

Cuối năm 2007, việc phát hiện, khai quật di chỉ cồn An Hải đã góp phần khẳng định vấn đề chủ nhân của khu mộ vò cồn Hải Đăng với hàng trăm vò mộ. Vấn đề này không chỉ có ý nghĩa với KCH tiền sơ sử Côn Đảo nói riêng mà còn có giá trị lớn trong việc nghiên cứu các văn hóa vùng hải đảo ven biển Việt Nam phục vụ chiến lược phát triển kinh tế nước ta hiện nay và mai sau. Mặt khác, việc phát hiện khai quật di chỉ cồn An Hải đã minh chứng mật độ dày đặc của các di tích KCH thời tiền sơ sử tại huyện Côn Đảo, một quần đảo có vị thế chiến lược trọng yếu ở biển Đông Nam nước ta. Do vậy việc đầu tư phát hiện khai quật và nghiên cứu KCH Côn Đảo cần và nhất thiết phải được quan tâm như một tiền đề trong chiến lược phát triển kinh tế, xã hội của huyện đảo và góp phần vào sự phát triển chung của đất nước.

PHÁT HUY GIÁ TRỊ CỦA KHẢO CỔ HỌC

Tham quan triển lãm “cổ vật từ đáy biển Việt Nam” tại Bạch Dinh.

Qua nhiều cuộc điều tra, thám sát, các nhà KCH đã phát hiện ra 73 vị trí có KCH nằm rải rác ở tất cả các huyện, thị, thành phố trong tỉnh. Các cuộc khảo sát, khai quật khảo cổ của Bà Rịa – Vũng Tàu luôn được các tỉnh, thành trong và ngoài nước quan tâm. Thông tin sau mỗi cuộc khai quật KCH tìm kiếm được các di chỉ thường được phát trên Đài Truyền hình Việt Nam kênh VTV4 và được nhiều phương tiện thông tin đại chúng khác truyền tải. Nhằm giới thiệu rộng rãi đến công chúng về lịch sử văn hóa của dân tộc thông qua kết quả thu được từ các cuộc khai quật KCH, Bảo tàng Tổng hợp tỉnh đã phối hợp với Bảo tàng Lịch sử Việt Nam tổ chức các cuộc trưng bày để nhân dân địa phương và du khách đến thưởng lãm. Mở đầu là trưng bày chuyên đề “Cổ vật từ đáy biển Việt Nam” trong dịp Festival Biển Bà Rịa – Vũng Tàu năm 2006. Những cổ vật thu được là bằng chứng sáng tạo của con người về lĩnh vực nghệ thuật tạo hình, kỹ thuật chế tác, ghi nhận những sự kiện lịch sử, văn hóa, kinh tế của thời đại. Hiện tại, rất nhiều cổ vật được trưng bày thường xuyên tại Di tích Bạch Dinh. Ngoài ra, Bảo tàng Tổng hợp tỉnh đang bảo quản một khối lượng lớn các di sản văn hóa cổ, những di vật có giá trị tiêu biểu về lịch sử, văn hóa, khoa học. Đó là những bằng chứng vật chất về các giá trị sáng tạo văn hóa của các cộng đồng dân cư trong quá trình hình thành và phát triển vùng đất Bà Rịa – Vũng Tàu, một địa phương có thế mạnh về giao lưu kinh tế và văn hóa đường biển.

Có thể nói giai đoạn từ năm 1991 đến nay là thời kỳ KCH thu được nhiều thành tựu, kết quả quan trọng nhất trong hoạt động nghiên cứu, khai quật các di tích KCH ở Bà Rịa – Vũng Tàu, một tỉnh miền biển vùng Đông Nam bộ có nhiều thuận lợi về điều kiện tự nhiên. Những tài liệu địa chất cho biết sau thời kỳ kiến tạo lâu dài, phức tạp, hàng triệu năm đến thời biển thóai cách nay hơn 3000 năm. Văn hóa tiền sơ sử Bà Rịa – Vũng Tàu có nguồn gốc và phát triển trong mối quan hệ gắn bó với truyền thống văn hóa lưu vực sông Đồng Nai.

Từ các cuộc thám sát và khai quật KCH, Bảo tàng Tổng hợp tỉnh và Trung tâm Khảo cổ – Viện Khoa học xã hội nhân văn vùng miền Đông Nam bộ phối hợp để thực hiện nhiều kế hoạch nhằm phát huy các giá trị lịch sử của tỉnh Bà Rịa – Vũng Tàu. Tiến sĩ - Phó Giám đốc Trung tâm Nghiên cứu khảo cổ – Viện Khoa học xã hội vùng Nam bộ Bùi Chí Hoàng đang thực hiện đề tài “Nghiên cứu những phát hiện về KCH miền Đông Nam bộ” trong đó có đề cập đến hàng chục cuộc khai quật KCH ở Bà Rịa – Vũng Tàu. Hiện Bảo tàng Tổng hợp tỉnh cũng đang phối hợp với Trung tâm Nghiên cứu khảo cổ – Viện Khoa học xã hội vùng Nam bộ lập kế hoạch điều tra, khai quật KCH di tích vòng thành Đá Trắng. “Chúng tôi đã xây dựng những ý tưởng sẽ phục dựng một phần hoặc toàn bộ các thành luỹ ở Phước Thuận để tạo thêm một điểm du lịch thu hút khách tham quan ngay sau khi tìm được chủ nhân của vòng thành Đá Trắng. Đồng thời, xây dựng hồ sơ khoa học đề nghị xếp hạng di tích quốc gia”, ông Phạm Chí Thân, Giám đốc Bảo tàng Tổng hợp tỉnh cho biết. Ngoài ra, Bảo tàng Tổng hợp tỉnh cũng đang có ý tưởng sẽ dựng một phần đời sống thực của cư dân cổ ở Bưng Bạc – Bưng Thơm để phục vụ khách tham quan.

Bài, ảnh: Hữu Minh

print   Email   Top


Các tin khác:
Khảo cổ học BR-VT: Tìm về quá khứ (15-01-2009)

 
Tiêu điểm & Sự kiện
  Giáo dục về nguồn - 2009

  Di tích lịch sử văn hoá núi Dinh

  Hải Đăng Vũng Tàu

  Lễ hội Dinh Cô

  Khảo cổ học BR-VT: Tìm về quá khứ
 
 
Thống kê truy cập
5.164.130