Trang chủ Giới thiệu Tuyển dụng Liên hệ - Góp ý
Trang chủ
Bảo tàng
Di sản Văn hoá
Khảo cổ học
Cổ vật
Thông tin khoa học
Thư viện hình ảnh
Di tích Nhà tù Côn Đảo
QLNN về DSVH
Liên hệ - Góp ý
Tìm kiếm
Góc hình ảnh

 
 

Liên kết Website
Khai thác các giá trị văn hóa phong phú, đặc sắc của Bà Rịa - Vũng Tàu cho hoạt động du lịch
Trong không gian văn hoá-du lịch ở Nam Bộ nói riêng và ở Việt Nam nói chung, Bà Rịa-Vũng Tàu là địa phương có lợi thế tiềm năng rất lớn và được biết đến khá sớm so với nhiều địa phương khác. Lợi thế tiềm năng du lịch tự nhiên với bãi biển, đảo, cảnh quan khí hậu, hệ động thực vật… đã được khai thác có hiệu quả và đầy ấn tượng từ khi người Pháp cho xây dựng các cơ sở dịch vụ du lịch. Có thể coi Bà Rịa-Vũng Tàu là điểm du lịch nghỉ dưỡng, du lịch biển, du lịch cuối tuần lý tưởng cho khách du !ịch, như ''thương hiệu” của địa phương này.
Bà Rịa-Vũng Tàu còn là địa phương có tiềm năng du lịch nhân văn lớn mà chủ yếu là các giá trị văn hoá. Các giá trị văn hoá của Bà Rịa-Vũng Tàu rất phong phú, đặc sắc, độc đáo trong cách nhìn đa chiều và đa diện, trong sự đối sánh với văn hoá Nam Bộ, được coi là những tiềm năng du lịch to lớn cần được khai thác có hiệu quả và lâu dài cho sự phát triển kinh tế-xã hội nói chung và cho phát triển du lịch nói riêng ở Bà Rịa-Vũng Tàu.
Trong rất nhiều giá trị văn hoá của Bà Rịa-Vũng Tàu, hệ thống di tích lịch sử văn hoá được biết đến nhiều hơn, sớm hơn và đã có sức lan toả nhiều nơi, với nhiều thị trường khách du lịch gần xa. Những di tích ấy đã được khai thác với các mức độ khác nhau cho hoạt động du lịch, làm cho du lịch Bà Rịa-Vũng Tàu có sức hấp dẫn hơn, đa dạng hơn và cũng chứng tỏ sức sống từ chính các di tích ấy, sự góp phần của các di tích vào đời sống kinh tế-xã hội hôm nay của Bà Rịa-Vũng Tàu. Các di tích lịch sử - văn hoá đem đến cho khách du lịch những hiểu biết về lịch sử và văn hoá của vùng đất, đồng thời kéo dài được thời gian du lịch một cách hợp lý, thú vị, chưa kể đến những dịch vụ tại chỗ ở các di tích ấy cũng đem lại nguồn thu nhập cho cơ sở và thu nhập xã hội cho dân cư địa phương.
Sự kết hợp giữa du lịch nghỉ dưỡng-tắm biển với du lịch, tham quan, tâm linh đã tạo ra những dòng khách lớn cả quốc tế lẫn nội địa. Việc khai thác các giá trị văn hoá nơi đây có thể là thành công dù vẫn còn nhiều việc phải làm. Ở một số di tích lịch sử-văn hoá khác, mức độ khai thác các giá trị văn hoá chưa nhiều và chưa thường xuyên, đặc biệt là với các di tích lịch sử ít có giá trị văn hoá, nghệ thuật.
Các giá trị văn hoá tinh thần, văn hoá phi vật thể của Bà Rịa-Vũng Tàu cũng khá phong phú, đa dạng, song các lễ hội truyền thống và hiện đại thường có sức hấp dẫn lớn hơn với khách du lịch. Các lễ hội này thường gắn việc tôn vinh các giá trị truyền thống của cộng đồng địa phương, là sinh hoạt văn hoá cộng đồng ở thời điểm mạnh. Tại Bà Rịa-Vũng Tàu có tới hàng chục lễ hội có sức thu hút khách du lịch, trong đó có các lễ hội gắn với biển. Những lễ hội gắn với các hoạt động tâm linh-tôn giáo nơi đây cũng thường gắn với biển. Lễ hội Dinh Cô-Long Hải, lễ hội đình Thắng Tam, lễ hội Nghinh Ông… có lợi thế hấp dẫn khách và thường được tổ chức ở gần biển, có hoạt động xúc tiến du lịch thường xuyên. Ngoài ra, các lễ hội tại làng nghề truyền thống, các đình, đền thờ anh hùng liệt nữ như lễ hội Đức Thánh Trần, Giỗ tổ Hùng Vương, các ông tổ nghề, tổ nghiệp… cũng tạo các giá trị văn hoá to lớn, là những tiềm năng du lịch nhân văn cần được tổ chức khai thác để phát huy các giá trị ấy.
Lễ hội và du lịch lễ hội đang và còn là hướng phát triển bền vững và có hiệu quả ở Việt Nam nói chung và ở Bà Rịa-Vũng Tàu nói riêng. Một thực tế nữa ở Bà Rịa-Vũng Tàu là hoạt động của làng nghề thủ công. Đây là nơi thể hiện các giá trị văn hoá truyền thống và cả hiện đại qua các lao động của nghệ nhân và qua các sản phẩm thủ công. Sản phẩm làng nghề vừa có giá trị kinh tế vừa mang giá trị văn hoá, như những thông điệp tới người sử dụng, người mua. 
Cùng với hệ thống di tích lịch sử, văn hoá, nghệ thuật, lễ hội, làng nghề thủ công, Bà Rịa-Vũng Tàu đã xây dựng được một hệ thống bảo tàng, nhà trưng bày, nhà lưu niệm vừa phong phú vừa đặc sắc ở Vũng Tàu, Côn Đảo, ở các huyện. Đây là những nơi dành cho khách tham quan, khách du lịch, nơi quy tụ những hiện vật có giá trị, chứng tích lịch sử-nhân văn vô giá của Bà Rịa-Vũng Tàu. Những bảo tàng, nhà lưu niệm này không hề thua kém giá trị so với cả nước và quốc tế, và cũng được khách quan tâm. Tuy vậy, có một thực tế là khi công ty du lịch, hướng dẫn viên du lịch thiếu hiểu biết về các giá trị văn hoá nói chung ở địa phương, thiếu hiểu biết về hệ thống bảo tàng nói riêng thì khách du lịch khó có điều kiện tham quan, tìm hiểu một cách đầy đủ và thú vị. Sự liên kết trong hoạt động giữa các cơ sở điều hành tour, hướng dẫn viên du lịch với các bảo tàng chưa thật sự chặt chẽ như những đối tác quan trọng, cùng có lợi vì những mục tiêu chung là giới thiệu, quảng bá các giá trị văn hoá địa phương, đem lại sự hấp dẫn cho khách du lịch.
Cho đến nay,  việc khai thác các di tích và các di sản văn hoá vốn có của Bà Rịa-Vũng Tàu còn rất mờ nhạt, không thể hiện tính mục đích, tính định hướng cho du khách về những giá trị to lớn của hệ thống di sản này. Có quá nhiều lý do dẫn đến hệ quả này nhưng có một lý do rất quan trọng là chưa có một sự hợp tác chặt chẽ, lâu bền dựa trên nguyên tắc được thiết lập từ 2 ngành Văn hoá-Thông tin và Du lịch để tạo ra sản phẩm du lịch văn hoá đặc sắc của Bà Rịa-Vũng Tàu

Còn khá nhiều giá trị văn hoá vật thể và phi vật thể, những giá trị góp phần tạo nên bản sắc của vùng đất vươn mình ra biển, hội tụ nhiều tiềm năng du lịch nhân văn to lớn bên cạnh tiềm năng du lịch tự nhiên đầy lợi thế. Những lợi thế hiển nhiên đó đã, đang và còn tạo cho du lịch Bà Rịa-Vũng Tàu sự phát triển lâu dài. Song cũng từ lợi thế đó, các giá trị văn hoá của Bà Rịa-Vũng Tàu dường như còn bị lãng quên. Chính xác hơn, các giá trị văn hoá phong phú, đặc sắc ở nơi đây chưa được chú ý đúng mức, chưa được đầu tư khai thác có hiệu quả như tiềm năng vốn có của nó.
Các giá trị văn hoá của địa phương đã được “mở cửa'' khai thác cho các hoạt động kinh tế-xã hội trong đó có du lịch nhưng thực trạng trên cho thấy du lịch văn hoá ở Bà Rịa-Vũng Tàu vẫn còn là loại hình chưa được chú ý, chưa được đầu tư và chưa trở thành một trong hai loại hình du lịch quan trọng nhất mà Đảng và Nhà nước đã xác định phát triển lâu dài là du lịch sinh thái và du lịch văn hoá.
Từ thực trạng đó, để khai thác có hiệu quả các giá trị văn hoá của Bà Rịa-Vũng Tàu, góp phần đưa du lịch thành ngành kinh tế mũi nhọn của địa phương và của cả vùng, Bà Rịa-Vũng Tàu cần có hoạch định lâu dài nhưng khoa học và rất cụ thể với những giải pháp khả thi cả trước mắt và lâu dài.
Thứ nhất: Cần đầu tư cơ bản cho việc thẩm định, chọn lọc các giá trị văn hoá vật thể và phi vật thể để đầu tư tiền của và công sức, trí tuệ cho việc tu bổ, tôn tạo nhằm bảo quản và phát huy các giá trị đó trong hoạt động du lịch. Ngoài các giá trị nổi bật và độc đáo đã được đầu tư, được khai thác như hệ thống trại tù Côn Đảo với các chuồng Cọp, Cầu Tàu, Nghĩa trang Hàng Dương, Thích Ca Phật Đài, Niết Bàn Tịnh Xá, núi tượng chúa Kitô…, cần tôn tạo lại các di tích lịch sử văn hoá khác. Trận địa pháo cổ Cầu Đá ở phía Bắc núi Lớn và phía Nam núi Nhỏ hướng về mũi Nghinh Phong là những di tích đặc biệt có giá trị không chỉ về mặt quân sự một thời (được coi là hiện đại nhất thế giới vào cuối thế kỷ XIX). Kiểu dáng, kích cỡ, vị trí của các khẩu pháo, các cụm pháo đó cần phải được coi là di sản của Bà Rịa-Vũng Tàu, phải được tu bổ với hệ thống mái che, đường đi thuận lợi cho khách, có hướng dẫn tham quan một cách sinh động. Cho đến nay, những vũ khí này còn rất ít trong các bảo tàng chiến tranh của thế giới. Di tích này là một ví dụ cụ thể về sự cần thiết đầu tư, tôn tạo và đưa vào khai thác có hiệu quả. Thực tế là khá đông du khách dù ở Vũng Tàu vài ba ngày nhưng không có may mắn được tai nghe mắtt thấy, tay sờ vào các di vật lịch sử có từ hơn 100 năm trước, rất đặc sắc và độc đáo như thế. Bởi lẽ, sự hoang tàn dù là tương đối của các trận địa pháo này là sự thật. Đường đi cũng không dễ dàng và quan trọng hơn là sự thiếu hiểu biết của hướng dẫn viên du lịch để tổ chức tham quan cho khách. Đây đó trên Núi Lớn cũng còn những khẩu pháo của người Pháp trước kia tạo dựng trận địa, nay hoen rỉ và cỏ hoang bao quanh. Cần phải tôn tạo cho đúng mức để vừa bảo quản lâu dài (sơn, sửa chữa để có thể quay…), lợp mái vừa để du khách tham quan. Đó chỉ là một ví dụ khẳng định sự cần thiết phải đầu tư trí tuệ, công sức, tiền của với hệ thống di tích lịch sử, văn hoá, với các giá trị văn hoá khác của Bà Rịa-Vũng Tàu.
Thứ hai: cần xây dựng chương trình lễ hội văn hoá du lịch biển định kỳ hàng năm ở Vũng Tàu hoặc Long Hải. Có thể coi đây là một dạng Festival du lịch của Bà Rịa-Vũng Tàu. Tổ chức lễ hội này nhằm giới thiệu các giá trị văn hoá truyền thống và cả hiện đại của các cộng đồng người địa phương, gắn liền với đời sống kinh tế-xã hội ven biển, đảo. Các tập quán thờ cá Ông, rước tế thần biển (Đức ông Nam Hải), các đồ tế lễ, các món ăn, trang phục, nghi lễ… được thể hiện trong lễ hội vừa để khôi phục, bảo tồn các giá trị văn hoá truyền thống, vừa nhằm thoả mãn tâm lý ''chuộng lạ'' của khách du lịch. Tổ chức được các lễ hội định kỳ này, Bà Rịa-Vũng Tàu sẽ quảng bá, khuếch trương các hoạt động văn hoá và du lịch một cách tốt nhất. Khách du lịch sẽ có dịp tham gia vào loại hình du lịch văn hoá và rất nhiều giá trị văn hoá được khai thác đúng hướng, có hiệu quả và lâu dài.
Thứ ba: các bảo tàng, nhà lưu niệm, nhà trưng bày cùng với các làng nghề thủ công phải hợp lực để tạo ra những sản phẩm văn hoá đáp ứng nhu cầu, thị hiếu của khách du lịch. Xin khẳng định lại một lần nữa sự cần thiết của việc biên soạn và xuất bản sách cầm tay (hand book) cho khách du lịch bằng các thứ tiếng phổ cập sao cho gọn, dễ sử dụng, nhiều thông tin súc tích và cần thiết. Bảo tàng tổng hợp Bà Rịa-Vũng Tàu và Sở Du lịch Bà Rịa-Vũng Tàu có thể phối hợp để cho ra đời sản phẩm quý giá này. Hàng năm có thể bổ sung các thông tin về chợ, về lễ hội, về dịch vụ du lịch và các sản phẩm văn hoá, sản phẩm du lịch khác cùng với bản đồ gấp để chỉ dẫn cho khách.
Bên cạnh đó, cần có các sản phẩm khác như các biểu trưng (logo) nhỏ gọn, đẹp bán cho khách đeo trên ve áo. Biểu trưng này phải thể hiện được dấu ấn Bà Rịa-Vũng Tàu. Các sản phẩm thủ công mỹ nghệ cũng cần được sản xuất sao cho thể hiện đậm ''chất văn hoá địa phương'' và phù hợp với nhu cầu thị hiếu của khách (áo, mũ, bút, vật dụng để trưng bày trên tường, trong tủ trên bàn)... Trí tuệ và nhiệt tình cùng với sự kết hợp chặt chẽ giữa hai ngành Văn hoá-Thông tin và Du lịch ở Bà Rịa-Vũng Tàu nhất định sẽ cho ra đời những sản phẩm văn hoá vừa lòng khách du lịch. Bảo tàng phải là nơi giới thiệu một cách súc tích nhất lịch sử, văn hoá của địa phương và các sản phẩm độc đáo, đặc sắc, có hàm lượng văn hoá cao, thu hút khách du lịch gần xa.
Thứ tư, cần đào tạo đội ngũ hướng dẫn viên có năng lực, có hiểu biết sâu sắc về các giá trị văn hoá của Bà
Rịa-Vũng Tàu, có khả năng đảm nhiệm tốt vai trò của người giới thiệu, như một sứ giả thay mặt Bà Rịa-Vũng Tàu đón tiếp và phục vụ khách tại các di tích, danh thắng, các bảo tàng, các lễ hội, các làng nghề thủ công. Chỉ có con người mới làm cho các giá trị văn hoá của Bà Rịa-Vũng Tàu được khai thác có hiệu quả, mới mang lại cho khách du lịch những chương trình du lịch văn hoá đầy ấn tượng, đầy hứng khởi.
Hiện nay, hướng dẫn viên tại các bảo tàng ở Bà Rịa-Vũng Tàu đã khá mạnh cả về số lượng và chất lượng. Song còn thiếu các hướng dẫn viên đi tour có đủ năng lực và kiến thức văn hoá, nhất là về các di tích và danh thắng để có thể tự tin xây dựng các chương trình du lịch có các di tích, danh thắng, các làng nghề thủ công ở Bà Rịa-Vũng Tàu. Đây là một đòi hỏi vừa cấp thiết vừa cơ bản. Đầu tư cho đào tạo con người làm du lịch văn hoá là đầu tư cho tương lai bền vững. Hiện nay, tại các lễ hội, các làng nghề, các đền, chùa, đình miếu ở Bà Rịa-Vũng Tàu có tình trạng hướng dẫn viên theo đoàn không có khả năng thuyết minh, thay vào đó là những người dân địa phương, những người trông giữ di tích không có nghiệp vụ. Điều này đã làm giảm sức hấp dẫn của di tích, nản lòng khách du lịch mà lẽ ra họ phải háo hức cùng với sự thuyết minh đầy hứng khởi của hướng dẫn viên.
 
TS. Đinh Trung Kiên
Chủ nhiệm Khoa Du lịch-Đại học KHXH&NV
Đại học Quốc gia Hà Nội

print   Email   Top


Các tin khác:
Những chuyện cảm động về Bác Hồ qua lời kể của thành viên nhóm tình báo Con Nai (Mỹ) (20-11-2013)
Tư tưởng yêu nước Việt Nam - bảo bối của giữ nước và dựng nước (20-11-2013)
Giữ gìn trật tự xã hội đời Nhà Trần (20-11-2013)
Người Việt Nam đầu tiên đến nước Mỹ (20-11-2013)
LÊ THÁNH TÔNG (1442 - 1479) - Từ người con hiếu thảo đến ông Vua nhân hậu (20-11-2013)
CÓ HAY KHÔNG THỐNG CHẾ TRẦN ĐỒNG ? (20-11-2013)
Vai trò của Thanh Niên Tiền Phong trong cuộc khởi nghĩa giành chính quyền tháng 8 năm 1945 tại Và Rịa - Vũng Tàu (20-11-2013)
Phế tích thành cổ Sơn Tây (20-11-2013)
Những nét đặc sắc của cuộc đấu tranh giành chính quyền ở Côn Đảo trong cách mạng tháng Tám 1945 (20-11-2013)
Nguyễn Ngọc Bảo với cuộc khởi nghĩa giành chính quyền năm 1945 tại Vũng Tàu (20-11-2013)
Ngẫm nghĩ dưới chân công trình (20-11-2013)
Những Chiến Công Chống Ngoại Xâm Vùng Biển Dưới Thời Các Chúa Nguyễn Ở Đàng Trong (20-11-2013)
Góp thêm tư liệu về cách mạng tháng Tám, Quốc khánh 2/9/1945 ở Bà Rịa (20-11-2013)
Một vài yếu tố văn hóa đặc trưng của vùng đất Bà Rịa - Vũng Tàu có thể khai thác phục vụ du lịch và tổ chức lễ hội (20-11-2013)
Lịch sử - sự thật và sử học (20-11-2013)
Bàn về một chương trình nghiên cứu khoa học góp phần phát triển du lịch văn hóa tỉnh Bà Rịa - Vũng Tàu (20-11-2013)
Chuyến đi đột phá, táo bạo của tàu 56 chở 44 tấn vũ khí vào bến Lộc An ngày 22 - 12 - 1964 phục vụ Chiến dịch Bình Giã (20-11-2013)
Các đội “Danh dự trừ gian” trong cao trào kháng Nhật tiến tới tổng khởi nghĩa (20-11-2013)
Khai thác các giá trị văn hóa phong phú, đặc sắc của Bà Rịa - Vũng Tàu cho hoạt động du lịch (20-11-2013)
Danh xưng Cap Saint Jacques có từ lúc nào ? (20-11-2013)

 
Tiêu điểm & Sự kiện
  Giáo dục về nguồn - 2009

  Di tích lịch sử văn hoá núi Dinh

  Hải Đăng Vũng Tàu

  Lễ hội Dinh Cô

  Khảo cổ học BR-VT: Tìm về quá khứ
 
 
Thống kê truy cập
5.164.178